Florence Nightingale Hastaneleri Nöroşirürji Bölüm Koordinatörü Prof. Dr. Cengiz Kuday, en çok hipofiz bezi tümörlerinin gözlerde hasara neden olduğuna dikkat çekti.

Kör edebilir

Prof. Kuday, “Kafa içinde hipofizin bulunduğu anatomik bölgeye yakın her tümör belirli büyüklüğe ulaştığı zaman görme bozukluğu oluşur. En başta görme alanı daralır. Hipofiz bezi tümörlerinde hasta etrafı at gözlüğü takmış gibi görür” dedi.

Göz hekimi de fark edebilir

Yüzyılın en yaygın meslek hastalıklarından biri olan ‘Bilgisayara Bakma Sendromu’nun her geçen gün yayıldığını ifade eden Göz Hastalıkları Uzmanı Operatör Dr. Umut Akbaş yaptığı açıklamada; gözlerde ağrı, yorgunluk, rahatsızlık, kızarıklık, bulanık görme, çift görme gibi belirtileri olan hastalığın bilgisayar kullanıcıları arasında yaygınlığının yüzde 88,5 olduğu belirtti.

Dr. Umut Akbaş, bilgisayara bakma sendromunun modern dünyanın getirdiği yeni bir durum olduğunu vurgulayarak, “Yani bilgisayara bakma sendromu, halk arasındaki ifadeyle gözü bozmaz. Ancak genellikle 60-80 santimetre mesafeden ekrana bakılıyor olması ve saatlerce çalışılıyor olması, bazen kırılma kusurlarının kendini hissettirmesine neden olur. Bunun dışında bilgisayar ekranlarının sürekli titreşen yapıda olmaları ve saniyede 40-80 kez yanıp sönüyor olması, görme güçlüğüne, bu da dikkatle izlemekte olan kişilerde göz yorgunluğuna ve göz kurumasına neden olur. Normalde 12-16 defa olan dakikadaki göz kırpma sayısının dikkatli bakış sırasında 5-6 defaya kadar düşmesi, kırpma yoluyla gözümüzün kurumasını önleyen mekanizmayı yavaşlatır” dedi.

Göz kırpma sayısı istemsiz olarak düşüyor

Büro gibi klimalı ortamlarda gözyaşı buharlaşma hızının artması ve ortam neminin azalmasının da göz yüzeyinin kurumasını artırıcı diğer bir faktör olduğunu belirten Dr. Akbaş, bilgisayar kullanıcılarının göz yorgunluğu ve göz kurumasını önlemek için ekran başında uzun süre durmaması gerektiğini bildirdi.

Gözyaşı, kornea tabakasının tahriş olmasını engelleyerek rahat bir görüş sağlıyor. Ayrıca gözü besliyor ve yabancı maddelerin teması durumunda gözü temizliyor. Göz kırpma refleksinin azalması, kişinin yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyen göz kuruluğunun en önemli nedenlerinden birini oluşturuyor.

Göz kuruluğu kadınlarda, özellikle menopozla birlikte daha fazla görülüyor. Bunun dışında bazı göz hastalıkları da kuruluğu tetikliyor.

Göz kuruluğunu tetikleyici en önemli dış etkenler;
- Uzun süre bilgisayar kullanımı,
- Televizyon izleme,
- Araba kullanma gibi göz kırpmamızı yavaşlatan günlük hayattaki alışkanlıklarımız.

Göz kuruluğu nasıl oluşuyor?

Korneanın beslenmesinin gözyaşına bağlı olduğuna ve gözyaşı kalitesinin önemine dikkat çeken Anadolu Sağlık Merkezi’nden (ASM) Göz Hastalıkları Uzmanı Dr. Naci Sakaoğlu şunları söyledi:
“Kornea tabakası, damarsız bir dokudur ve beslenmesini sadece gözyaşıyla yapabilir. Kişi, normalde her 15-20 saniyede bir göz kırpar ve her kırpmada gözyaşı, göz kapağıyla birlikte kornea üzerinde ince bir film tabakası şeklinde dağılır. Kornea, açık kaldığı süre içerisinde beslenmesini, savunmasını ve nemlenmesini bu gözyaşından sağlar. 15-20 saniye sonra gözümüzü tekrar kırptığımızda bu gözyaşı gider yerine yenisi gelir. Göz kuruluğunda asıl sorun gözyaşı kalitesinin bozukluğudur. Korneanın, beslenmesini sağlayabilmesi için gözyaşının belli bir süre bu bölgede kalması gerekir. Normalde, dikey bir yapının üzerine sıvı döküldüğünde sıvının orada durması mümkün değildir. Ancak gözyaşı yapısını oluşturan maddelerden birisi olan musin, gözyaşının retina üzerinde 40-50 saniye boyunca kalmasını sağlar. Göz hiç kırpılmazsa bu süre içerisinde gözyaşı aşağı doğru kaymaya başlar. Ancak gözyaşında, musin maddesinin eksikliği gözyaşının korneadan daha hızlı bir şekilde akmasına neden olur. Musin eksikliğine bağlı olarak oluşan gözyaşı kalitesizliği sonucu gözyaşı, 10 saniyeden hızlı akarsa kuruluk sorunu başlar. “

Gözde kumlanma hissi belirtilerden birisi

Selçuk Üniversitesi (SÜ) Meram Tıp Fakültesi Göz Hastalıkları Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Nazmi Zengin, güneş gözlüklerinde ilk aranması gereken özelliğin ultraviyole ışınlardan en yüksek derecede koruma özelliği olması gerektiğini belirterek, özellikle son yıllarda ozon tabakasının incelmesiyle insanların maruz kaldığı C tipi ultraviyole ışınlarının göz sağlığını tehdit ettiğini dile getirdi.

Güneş gözlüğü alınırken cam rengine de dikkat edilmesi gerektiğini ifade eden Prof. Dr. Nazmi Zengin, “Biz özellikle gri, kahverengi ve yeşil tonlarının tercih edilmesini tavsiye ediyoruz. Bu renkte olan camlar, insanların çevrelerindeki renkleri algılamalarını bozmuyor ve rahat bir görüş sağlıyor. Koyu siyah renkleri ise tavsiye etmiyoruz çünkü insanların renk algılamasını bozuyor ve görüş kalitesini düşürüyor. Biz normal ışığı yüzde 70-80 oranında kesen gözlükleri öneriyoruz” dedi.

Güneş gözlüğü bir aksesuar değildir

İnsanların güneş gözlüğünü sağlıklarından çok bir aksesuar gibi kullandıklarını da dile getiren Nazmi Zengin, “Güneş gözlüğü ve normal gözlükler birer aksesuar değildir. Bunlar göz sağlığımızı korumak için gerekli ürünlerdir. Bu nedenle gözlük seçerken moda ve diğer unsurlardan çok kalitesi ve yüze uyumluluğu dikkate alınmalıdır.

Camlar kadar çerçevenin doğru seçimi de önemlidir. Yüze oturan ve insanı rahatsız etmeyen çerçeveler tercih edilmeli, sırf moda diye insanı rahatsız eden çerçevelerden uzak durulmalıdır. Aşırı büyük veya aşırı küçük çerçeveler yerine göze ve yüze tam oturan, herhangi bir harekette düşmeyecek türde çerçeveler tercih edilmelidir” şeklinde konuştu.

Güneşin zararlı etkilerinden korunmak için ideal güneş gözlüğünün yüzde 100 UV koruma faktörlü olması gerekiyor. Uzmanlar; açık tenli ve açık renk gözlü kişilerle, açık ve güneşli ortamlarda çalışanların, güneşe karşı daha çok risk altında olduklarını dile getiriyor.

Yeditepe Üniversitesi Göz Hastanesinden Yrd. Doç. Dr. Muhsin Altunsoy, ultraviyole ışınlarının zararlı etkilerini anlattı…

Kanlanma oluşabilir

- Gözün dış şeffaf bölümü olan kornea ve gözün merceği olan lens gibi, gözün şeffaf ortamlarından ultraviyole geçer.

- UV-B ve UV-C korneada kurumaya bağlı kornea enfeksiyonu yapabilir. Batma, kaşıntı, yanma ve kanlanma görülür.

- Konjuktiva dediğimiz saydam tabakada uzun süreli UVye maruz kalma sonucunda, kalınlaşmalar görülür. Bu oluşumlar gözün beyaz zarında sarımsı, kanlanmış nokta veya lekeler olarak kendini gösterir.

İş dışında da internet, vb. amaçlı bilgisayar kullanımımız arttı. Bu da bizi bir salgınla karşı karşıya bıraktı. Bilgisayar kullanıcılarının %85-90’ında görülen bu göz rahatsızlığına “Bilgisayara Bakma Sendromu” veya İngilizce adıyla “Computer Vision Syndrome” deniyor.

Bilgisayara bakma sendromunun belirtileri

Gözlerde ağrı, yorgunluk, rahatsızlık, kızarıklık, bulanık görme, çift görme. Bu sendromun gözlerle ilgili olmayan diğer belirtileri ise baş-boyun-omuz ve sırt ağrıları!

Bilgisayara bakma sendromunun nedenleri?

Çoğunlukla kolesterol problemi yaşayanlarda bulunan ve ksantelazman olarak adlandırılan bu hastalığın vücudun çeşitli bölgelerinde yağlanma artışına da sebebiyet verebileceği bildirildi. Otuz yıllık bir dönem içerisinde sürdürülen bu araştırma kapsamında 12 bin 745 kişinin ksantelazma hastası olduğu gözlenirken, bu kişilerin bin 872′sinin kalp krizi geçirdiği, 3 bin 699′unun ise kalp hastalığına yakalandığı bildirildi.

Gözkapağı dışında bulunan kirpiklere bağlı yağ bezleri gözün yüzeyini koruyan sebum yağını içerirken, bazen salgı bezi tıkanır ve içeride kalan bakteriler arpacık hastalığının oluşumuna sebep olur. Arpacık en yaygın şekilde derileri kuru ve egzamaya eğilimlerde görülürken, kepek ve pullanma da bu koşullarda ortaya çıkar.

Birçok enfeksiyon hastalığında olduğu gibi vücudun direncini yitirmesi, beden sağlığının bozuk olması ve direnç düşüklüğünde yaşanan sorunlar arpacığa sebebiyet vermektedir.

Dr. James Duke’nin dilimize “Yeşil Eczane” ismiyle çevrilen kitabında arpacık tedavisi için tavsiye edilenlerden bazıları şöyle:
• Patatesin iç kısmını rendeleyip bir bezin içine koyun. Bu bezi arpacığın üzerine kapatın.
• Mayıs papatyası çayı (1 fincan kaynar suyun içinde 1 çay kaşığı kuru Mayıs papatyası 2-3 dakika bekletilir) ılıkken içine pamuk veya pamuklu bez batırılıp göze yatırılır.
• Bol miktarda sarımsak, çiğ sebze ve meyve yenir.

Niyazi Eröztürk’ün “Ev İlaçları” isimli kitabında arpacık tedavisi için önerilenler:
• 2 çorba kaşığı dövülmüş keten tohumu 2 su bardağı kaynar suda 5-6 dakika bekletilir. Temiz bir bez parçası bu suya daldırılıp kapalı gözün üstüne yatırılır. Uygulama süresi 15-20 dakikadır, günde 2-3 kere tekrarlanır.
• Haşlanmış 1 patates çatalla ezilir. 1 yumurta sarısı ve sıcak süt eklenerek lapa yapılır. Temiz bir bezin üstüne sürülür. Patatesli kısım göze değecek şekilde kapalı göz kapağına yatırılır. Uygulama süresi 15-20 dakikadır, günde 2-3 kere tekrarlanır.
• 1 tatlı kaşığı rezene veya atkuyruğu bitkisi 1 su bardağı kaynar suda ılıklaşana kadar bekletilir. Temiz bir bez parçası bu suya daldırılıp kapalı gözün üstüne yatırılır. Uygulama süresi 20 dakikadır, günde 2-3 kere tekrarlanır.

- Cersiye ve sarımsak tohumlarını bir havan içerisine koyarak iyice dövün ve ezin. Ezdiğiniz bu karışımın krem kıvamına gelmesini bekleyin zeytinyağı ve çavdar unu koyularak karıştırın. İlk önce arpacık üzerine bir ılık pansuman yapın ve hemen ardından bu karışımı krem gibi sürün.

- Su içerisine ebegümeci ve gözotu atılarak 20 dakika kadar kaynatıldıktan sonra sıkılarak posası alınır. Posaya çavdar unu ve zeytinyağı ilave edilerek krem kıvamına gelinceye kadar karıştırılıp hergün arpacık üzerine sürüp sürüp arpacıgın iyilesmesini saglayabilirsiniz.